Gastroskopi (üst gastrointestinal sistem endoskopisi), yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağının başlangıç bölümünün özel bir kamera yardımıyla incelenmesini sağlayan tanı ve tedavi yöntemidir.

İşlem sırasında ucunda yüksek çözünürlüklü kamera bulunan ince ve esnek bir endoskop kullanılır. Gastroskopi sayesinde sindirim sisteminin üst bölümündeki hastalıklar doğrudan görüntülenebilir, gerektiğinde biyopsi alınabilir ve bazı hastalıklara müdahale edilebilir.

Gastroskopi Hangi Durumlarda Yapılır?

Gastroskopi, özellikle aşağıdaki durumların değerlendirilmesinde kullanılır:

• Uzun süren veya tedaviye yanıt vermeyen mide ağrısı ve yanması
• Yutma güçlüğü veya yutarken ağrı
• Tekrarlayan bulantı ve kusma
• Açıklanamayan kansızlık veya kilo kaybı
• Kanlı kusma veya siyah renkli dışkılama
• Mide ülseri, gastrit ve reflüye bağlı yemek borusu hasarı şüphesi
• Çölyak hastalığı ve bazı diğer sindirim sistemi hastalıklarının araştırılması

Gastroskopi, mide ve yemek borusu kanserlerinin tanısında da önemli bir yöntemdir.

Gastroskopi Nasıl Yapılır?

Gastroskopi genellikle hasta sol yanına yatırılarak gerçekleştirilir. İşlem öncesinde boğaza lokal anestezik sprey uygulanabilir veya hastanın konforunu artırmak amacıyla damar yoluyla sedasyon verilebilir.

Endoskop ağızdan ilerletilerek yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağı incelenir. Gerekli görülen bölgelerden biyopsi örnekleri alınabilir.

Tanısal gastroskopi genellikle 5–15 dakika sürer. Biyopsi veya tedavi amaçlı girişimler yapılması durumunda işlem süresi uzayabilir.

Gastroskopi Öncesinde Nelere Dikkat Edilmelidir?

İşlemin güvenli ve başarılı şekilde gerçekleştirilebilmesi için midenin boş olması gerekir.

Genellikle katı gıdalar için en az 6–8 saatlik açlık istenir. Berrak sıvılarla ilgili süre ise anestezi planına ve sağlık kuruluşunun talimatlarına göre değişebilir.

Kan sulandırıcı ilaçlar, diyabet ilaçları ve düzenli kullanılan diğer ilaçlar işlem öncesinde mutlaka hekime bildirilmelidir. İlaçlar hekim önerisi olmadan kesilmemelidir.

Gastroskopi Ağrılı Bir İşlem midir?

Gastroskopi sırasında boğazda baskı, öğürme hissi veya karında hafif şişkinlik oluşabilir. Sedasyon uygulanan hastalarda bu rahatsızlıklar genellikle belirgin şekilde azalır.

İşlem sırasında kullanılan endoskop soluk borusundan değil, yemek borusundan ilerletilir. Bu nedenle normal koşullarda solunumu engellemez.

Gastroskopinin Riskleri Var mıdır?

Gastroskopi genel olarak güvenli bir işlemdir. İşlem sonrasında geçici boğaz ağrısı, gaz veya şişkinlik görülebilir.

Nadir durumlarda kanama, sindirim sistemi duvarında delinme (perforasyon), solunumla ilgili sorunlar veya sedasyona bağlı komplikasyonlar gelişebilir. Tedavi amaçlı girişimlerde riskler farklılık gösterebilir.

Gastroskopi Sonrasında Nelere Dikkat Edilmelidir?

İşlem sonrasında boğaz uyuşukluğu geçene ve yutma güvenliği sağlanana kadar yiyecek ve içecek tüketilmemelidir.

Sedasyon uygulanmışsa genellikle 24 saat boyunca araç kullanılmaması, alkol tüketilmemesi ve önemli kararlar alınmaması önerilir.

İşlem sonrasında şiddetli karın veya göğüs ağrısı, ateş, nefes darlığı, kanlı kusma ya da siyah dışkılama gelişirse acil tıbbi değerlendirme gereklidir.

Sonuç

Gastroskopi, üst sindirim sistemi hastalıklarının tanısında ve bazı hastalıkların tedavisinde kullanılan etkili ve güvenilir bir yöntemdir.

Erken tanı, gerekli durumlarda biyopsi alınması ve uygun tedavinin planlanması açısından gastroenterolojinin temel inceleme yöntemlerinden biridir.

Önemli Bilgilendirme: Bu içerik genel hasta bilgilendirmesi amacıyla hazırlanmıştır. Gastroskopi gerekliliği, işlem hazırlığı ve olası riskler hastanın sağlık durumuna göre gastroenteroloji uzmanı tarafından değerlendirilmelidir.